Лаңкестікке қарсы қауіпсіздік
Сақ бол. Дұрыс әрекет ет. Уақытында хабарла — сенің сақтығың бәрін қорғайды
Лаңкестік қаупінің деңгейлері
Қазақстанда үш деңгей қолданылады — түсі неғұрлым қызыл болса, қауіп соғұрлым жоғары
Лаңкестік қаупі бар, бірақ ол қалыпты. Қалыпты өмір жалғасады, тек сақтықты арттырған жөн: күмәнді заттар мен адамдарға назар аудар.
САРЫ
Лаңкестік қаупі жоғары. Көпшілік жиналатын орындарда (мектеп, базар, вокзал) қауіпсіздік шаралары мен тексерулер күшейеді. Нұсқауларды мұқият тыңда.
Ең жоғары қауіп: лаңкестік әрекет жасалуы мүмкін немесе болып жатыр. Билік пен арнайы қызметтердің нұсқауларын сөзбе-сөз, дәл әрі тез орында.
Шабуыл кезіндегі 3 қадам
ҚАШ – ЖАСЫРЫН – ХАБАРЛА — әлемде қолданылатын стандарт алгоритм
Қауіпті жерден бірден, тыныс тыныш қаш. Заттарды тастап кет — өмір бәрінен қымбат. Қауіпсіз шығу жолын біл, басқаларды өзіңмен ертіп кет.
Қашуға мүмкіндік болмаса — берік қабырғаның, есіктің артына жасырын. Есікті құлыпта, жарықты сөндір, телефонды дыбыссыз режимге қой, тыныш отыр.
Мүмкіндік туғанда 102 немесе 112-ге қоңырау шал. Орныңды, не болғанын, шамамен неше адам екенін қысқа әрі нақты айт.
Иесіз, күмәнді зат тапсаң
Әр белгіге бас — толығырақ түсінік ашылады
Күмәнді жағдайда — бес қатаң тыйым
Мектепте эвакуация және оқшаулану
Қандай сигнал берілгеніне қарай әрекет түрі өзгереді
- 1Мұғалімнің/күзеттің нұсқауын тыңда, жүгірме, итермеле
- 2Артық заттарды жинамай, белгіленген шығу жолымен жылжы
- 3Лифтіні қолданба — тек баспалдақпен
- 4Ғимараттан шыққан соң жиналу орнында тұр
- 5Мұғалім түгендеу жасағанша орныңнан кетпе
- 1Жақын сыныпқа/бөлмеге тез кір, есікті құлыпта
- 2Жарықты сөндір, терезе мен есіктен алшақ тұр
- 3Телефонды дыбыссыз режимге қой, үнсіз отыр
- 4Есікті таныс дауыс болса да ашпа — тек полиция растаса
- 5Тек мұғалім/полицияның ресми «қауіп жоқ» белгісін күт
Кепілге алынған жағдайда
Ең маңыздысы — сабыр және байыптылық
- 1Тыныштықты сақта, тыныс алуыңды реттеп ұста
- 2Берілген нұсқауларды сабырмен орында, дауласпа
- 3Кенеттен қимыл жасама, назар аудартпа
- 4Батыр болып әрекет етуге тырыспа, қарсыласпа
- 5Мамандардың құтқаруын сабырмен күт
- 1Бірден еденге жат, қолыңды басыңды жауып ұста
- 2Жүгірме, ешнәрсе алма, сумкаңды тастап кет
- 3Тек құтқарушылардың бұйрығын тыңда әрі орында
- 4Алғашында бәріне күдікпен қарауы — қалыпты рәсім
- 5Сені анықтағанша тыныш жат, асықпа
Интернеттегі қауіп
Лаңкестік үгіт пен жалдау желіде де кездеседі
Егер біреу сені жабық чатқа шақырса, зорлық-зомбылықты «дұрыс» деп көрсетсе немесе бұл туралы ешкімге айтпауыңды талап етсе — бұл қауіп белгісі.
1. Дауласпа, пікірталасқа кірме — бетін ашуға тырыспа.
2. Скриншот жаса (дәлел үшін), содан кейін блоктап тастa.
3. Дереу сенімді ересекке айт — ата-ана, мұғалім, психолог.
4. Қажет болса, 102-ге хабарла.
Телефон арқылы қоқан-лоқы
Белгісіз адам жарылыс/шабуыл туралы қоңырау шалса
Тыныш ұста. Мүмкін болса, трубканы бірден тастама — сөзді тыңда.
Есте сақтауға тырыс: дауыс (ер/әйел, акцент, жасы), фондағы дыбыстар, нақты сөздер, экранда көрінген нөмір.
Қоңырау аяқталған соң естігеніңді жаз, дереу ересекке айт және 102/112-ге хабарла.
Достарыңа таратпа — өтірік қауесет тудырады және дүрбелең тудырады.
Шұғыл қоңырау
Қай жағдайда болмасын — осы екі нөмір